Netanyahu’nun Rakipleri Trump ile Temas Kurdu: Tek İstekleri Var

Netanyahu’nun siyasi geleceği belirsizken, rakipleri Trump ile temas kurdu ve seçimlerde destek istiyor.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun siyasi durumu giderek belirsizleşirken, ABD Başkanı Donald Trump, İsrail seçimlerine dair destek açıklamalarında bulunmaktan kaçınıyor. Son dönemde, seçimlerde kendisine yakın adaylara açık destek veren Trump’ın bu tutumu, Netanyahu’nun çevresinde huzursuzluk yaratıyor.

İsrail’de yeni bir koalisyon hükümeti kurulması beklenirken, muhalefet partileri anketlerde yüzde 50’ye yaklaşan destekle aşırı sağ iktidarı devirmek için umutlanmış durumda. Ancak, henüz bir ittifak konusunda anlaşmaya varamadılar. Netanyahu’nun koalisyon ortakları, Gazze, Lübnan ve Suriye’deki işgali genişletme talepleriyle onu zor durumda bırakırken, Netanyahu, Trump’ın bölgedeki savaşların sona ermesi yönündeki çağrısına karşı soykırım ve yayılmacılık politikalarını sürdürmeye devam ediyor.

Genel seçimler öncesinde ABD ile iyi ilişkiler kurduğunu sıkça dile getiren Netanyahu, Trump’tan açık destek alamayınca ABD’nin Gazze barış planını reddettiğini açıkladı. Bu durum, Trump tarafından eleştirilmedi. Ancak, son haftalarda Trump’ın İsrail konusundaki sessizliği, iki lider arasındaki gerilimin arttığını gösteriyor.

Maariv gazetesinin haberine göre, İsrail muhalefeti, Trump’ın seçimlerde tarafsız kalması için yoğun bir çaba içerisinde. Beyaz Saray’ın Netanyahu’nun tutumundan giderek daha fazla hayal kırıklığı yaşadığı belirtilirken, Trump’ın ekibi ile muhalefet partileri arasında ağustos ayında temasların arttığı ifade ediliyor.

Netanyahu’nun siyasi durumu, ABD’nin hesaplamalarını karmaşık hale getiriyor. Mevcut koalisyon, hükümet kurmak için gereken 61 milletvekili sayısına ulaşmaktan uzak görünüyor. Eğer muhalefet hükümet kurmayı başaramazsa, Netanyahu geçici başbakan olarak görevde kalacak. Bu durum, Washington için endişe verici çünkü Trump’ın bölgesel gündemi, İsrail siyasetinin beklemesine neden olabilir.

Trump’ın Netanyahu üzerindeki kişisel siyasi etkisi bulunuyor. Ancak, Netanyahu’nun beklediği gibi Trump, kamuoyuna destek açıklamaktan kaçınıyor. Yaklaşık iki hafta önce Beyaz Saray’da yapılan görüşmede Trump, Netanyahu’ya anketlerdeki performansını sordu. Netanyahu tereddüt ederken, danışmanlarından biri hemen “Kazanıyor” yanıtını verdi. Ancak anket verileri, Netanyahu’nun partisini birinci sırada gösterse de koalisyon kuracak milletvekili sayısının az olduğunu ortaya koyuyor.

Son haftalarda Trump’a Netanyahu’yu destekleyip desteklemeyeceği sorulduğunda, her defasında açık bir destek vermekten kaçındı. Trump, geçmişte İsrail seçim kampanyalarına destek vermeye istekli olduğunu göstermişti. 2019 seçimlerinden önce Golan Tepeleri üzerindeki İsrail işgalini hukuken tanıyarak Netanyahu’ya yardımcı olmuştu. Şimdi ise, Netanyahu’nun kazanmasını sağlayacak bir destek sunma olasılığı, Trump’ın elinde güçlü bir koz oluşturuyor.

İsrail muhalefeti, Trump’ın bu kozu iyi bildiği için, son aylarda muhalefet liderleri Gadi Eisenkot, Naftali Bennett ve Yair Lapid’in çevreleri, Trump’ın tarafsız kalması için mesajlar iletti. Bu çabalar, Trump’ın İsrail seçimlerinin bir parçası haline geldiğini gösteriyor.

İki lider arasındaki kişisel ilişki her zaman güçlü kaldı. Üst düzey ABD’li yetkililer, Trump’ı Netanyahu’yu seven ancak onun kararlarından giderek daha fazla hayal kırıklığına uğrayan biri olarak tanımlıyor. Trump’ın Netanyahu’yu “kendi kendinin en büyük düşmanı” olarak nitelendirdiği özel konuşmaların olduğu belirtiliyor.

İran ile yapılan anlaşmalar ve ABD’nin İsrail’e yönelik kısıtlamaları, Tel Aviv’in Trump’ın bazı politikalarına desteğini zayıflattı. Ayrıca, Trump’ın kendi seçmenlerinin İsrail’e olan tepkisinin artması nedeniyle desteğini sınırlı tutması, seçimlere müdahale etme isteğini azaltıyor. Netanyahu, ABD’den aldığı desteğin azalmasıyla iç siyasette zor bir duruma düşerken, savaş çıkarmadan seçmenini ikna etme çabası da giderek zorlaşıyor.

Seçimler yaklaşırken, Trump’ın Netanyahu’ya karşı daha fazla koz elinde bulundurduğu görülüyor. Kamuoyuna destek ifade etmekten, Netanyahu’nun affedilmesi konusunda İsrail Cumhurbaşkanı Yitzhak Herzog’a karşı hamle yapmaya kadar birçok seçenek mevcut. Ancak Trump, şu anda bu kozları kullanmaktan kaçınıyor. Seçimlerin yaklaşmasıyla birlikte, Netanyahu’nun ABD talepleri karşısındaki manevra alanı da daralmaya devam ediyor.