Polonya, Avrupa’nın En Büyük Ordusunu Kurma Yolunda İlerliyor
Polonya, savunma yatırımlarını artırarak Avrupa’nın en büyük ordusunu kurma hedefinde önemli adımlar atıyor.
Ukrayna ile sınır komşusu olan ve Rusya’yı varoluşsal bir tehdit olarak gören Polonya, savunma yatırımlarını öncelikli hale getirerek Avrupa’nın en büyük ordusunu kurma hedefinde önemli adımlar atıyor. Ülke, tedariklerini artırmak amacıyla uzak ülkelerdeki üreticilere bağımlılığı azaltarak yerli ve Orta Avrupa merkezli savunma şirketlerine yöneliyor.
Reuters’ın Polonya Silahlanma Ajansı verilerine dayanan raporuna göre, Polonya’nın yerli ve Orta Avrupa şirketleriyle gerçekleştirdiği savunma alımları, 2022’den bu yana yaklaşık dört kat artarak geçen yıl 30.4 milyar zloti (yaklaşık 8.15 milyar dolar) seviyesine ulaştı. Ukrayna’daki savaş, Avrupa genelinde savunma harcamalarının artmasına sebep olurken, Polonya’da bu yatırımlar en yüksek önceliklerden biri haline geldi.
Polonya Devlet Varlıkları Bakan Yardımcısı Konrad Golota, Reuters’a verdiği demeçte, “Avrupa’nın en büyük kara ordusunu kuruyoruz” ifadesini kullandı. Golota, bir sistemin orduda kullanılmasının yanı sıra, Polonya’da üretilmesinin de giderek daha fazla önem kazandığını vurguladı.
Devlet destekli Polonyalı savunma şirketleri, geçen yıl sermaye harcamalarını artırırken, Varşova’nın yeni yaklaşımının bölgedeki savunma şirketleri için önemli fırsatlar sunduğu belirtildi. NATO verilerine göre, Polonya’nın bu yıl temel savunma harcamalarına yaklaşık 53 milyar euro ayırması bekleniyor. Bu rakam, ülkeyi Fransa, İtalya ve Almanya’nın ardından Avrupa Birliği’nde dördüncü sıraya taşıyor. Polonya’nın savunma harcamalarının, gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 4.7’sine denk gelmesi öngörülüyor.
ABD yapımı Patriot hava savunma sistemleri, Abrams tankları ve F-35 savaş uçakları gibi büyük ölçekli sistemler önemini korurken, Polonyalı yetkililer, insansız hava araçları, mühimmat ve diğer askeri malzemelerin yerli ve bölgesel üretiminin artırılmasının öncelikli hale geldiğini belirtiyor.
Polonya’nın savunma stratejisi, Ukrayna savaşının modern çatışmalarda mühimmat stoklarının hızla tükenebileceğini göstermesiyle birlikte, Avrupa genelinde savunma sanayii kapasitesinin yeniden inşasına yönelik daha geniş bir yaklaşım değişikliğini yansıtıyor. Polonya Savunma Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Wladyslaw Kosiniak-Kamysz, “Bu yalnızca Polonya ekonomisinin itici güçlerinden biri olacak gelişmiş bir savunma sanayii oluşturma yatırımı değil, aynı zamanda tedarik zincirinde bağımsızlık meselesidir” dedi.
Kosiniak-Kamysz, cephe hattına bağımsız şekilde ikmal yapılmasını güvence altına almanın önemine de dikkat çekti. Geçmişte, Çekya, Slovakya ve Macaristan gibi ülkelerdeki savunma şirketlerinin Polonya’daki varlığı sınırlıydı; Varşova büyük ölçüde devlet şirketi PGZ ile ABD’li tedarikçilere dayanıyordu. Ancak bölgedeki şirketler, Polonya pazarında daha fazla fırsat görmeye başladı.
Ukrayna’nın önemli mühimmat tedarikçilerinden biri olan Çekya merkezli CSG, son aylarda Polonya’daki üretimini genişletmek amacıyla bir dizi anlaşma imzaladı. Bu anlaşmalar arasında itici madde üretim teknolojisinin PGZ iştiraki MESKO’ya aktarılması ve PGZ ile insansız hava araçları, füzeler, mühimmat ve zırhlı araç üretiminin artırılmasına yönelik iş birliği yer alıyor. CSG, ayrıca PGZ iştiraki Dezamet ile 155 milimetrelik topçu mühimmatı bileşenlerinin tedariki için 100 milyon euroyu aşan bir anlaşma imzaladı.
Diğer savunma şirketleri de Varşova’nın yeni politikasına uyum sağlamaya çalışıyor. Niewiadow PGM bünyesindeki Polonyalı silah üreticisi Grupa Niewiadow, KNDS Ammo France ile birlikte 155 milimetrelik mühimmat üretim tesisi kurma çalışmalarına başladı. PGZ, mart ayında Estonya merkezli Frankenburg Technologies ile Polonya’da ultra kısa menzilli hava savunma sistemleri üretmek üzere ortaklık kuracağını açıkladı.
Prag’daki CEVRO Üniversitesi’nden savunma uzmanı Zdenek Rod, Polonya’nın askeri üretimin Avrupa içinde daha yakın coğrafyalara taşınmasını sağlayan “near-shoring” yaklaşımında öncü ülkelerden biri haline geldiğini ifade etti. Rod, “Yıllarca NATO ile birlikte çalışabilirliği güvence altına almak amacıyla ABD’den tedarik öncelikliydi. Polonya şimdi aynı zamanda bölgesel ve Avrupalı tedarikçilere daha fazla yönelerek küresel aksaklıklara karşı dayanıklılığını artırmaya çalışıyor” dedi.
Polonyalı yetkililer ayrıca Slovakya ve Macaristan gibi ülkelerle savunma sanayii iş birliğini genişletmek için görüşmeler yürüttüklerini belirtti. Alman savunma şirketi Rheinmetall, Polonya’dan gelen talepteki artışın ülkede üretim kapasitesi oluşturma ve kara muharebe sistemleri için bölgesel bir bakım ve onarım merkezi geliştirme kararında etkili olduğunu açıkladı. Şirket, Polonya’nın savunma modernizasyon programının oluşturduğu talebin, ülkede tam ölçekli üretim tesislerinin kurulmasını haklı çıkardığını belirtti.
Polonya Silahlı Kuvvetleri’nin personel sayısı bu yıl 220 bini aşarak, Polonya ordusunu Avrupa’nın en büyük ordularından biri haline getirdi. Polonya, Estonya ile birlikte NATO’nun üye ülkeler için 2035’e kadar belirlediği gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 5’ini savunmaya ayırma hedefinin şimdiden yakınına ulaşan az sayıdaki ülkeden biri konumunda. Varşova, savunma sanayii alanındaki hedeflerinin bir başka göstergesi olarak geçen ay Ukrayna ve ABD ile birlikte Patriot hava savunma sistemi için füze üretmeyi teklif etti. Devlet Varlıkları Bakan Yardımcısı Golota, “Polonya’da satış yapmak istiyorsanız, Polonya’ya yatırım yapmanız, teknoloji transfer etmeniz ve bizimle ortak projeler üzerinde çalışmanız gerekiyor” dedi. Golota, “Bizim tarafımızda ne kadar fazla fabrika ve bilgi birikimi bulunursa, savunmamız da o kadar güçlü olur” ifadelerini kullandı.
